Νότια Χελμού, μια ιστορία για κλάματα..

Ο θόρυβος που έκανε η συρόμενη πόρτα του van, καθώς έκλεινε πίσω μου, με προσγείωσε στην πραγματικότητα.  Φορτωμένος με όλο μου τον χειμερινό εξοπλισμό, στην πρώτη κίνηση παραπάτησα απ το βάρος του!  Τούτη τη φορά βρισκόμασταν στον Χελμό (Αροάνια) (1).  Στο χώρο στάθμευσης των αυτοκινήτων στο χιονοδρομικό κέντρο του Χελμού (2), μόλις ακούστηκε η κουβέντα «έτοιμοι είμαστε πάμε» δρασκέλισα το ρείθρο με το υπερυψωμένο χιόνι και μπήκα για τα καλά σ’ αυτό.

Χελμός 1
Η νότια κορυφογραμμή Χελμού, απ τα ΝΑ. το χ. Στενό της Ζήρειας

Το χιόνι ήταν μαλακό αλλά αυτό είναι για αρχή.  Μετά σκέφτεσαι θα είναι παγωμένο, υπέροχο και θα είναι όλα καλά..  Μπήκαμε στην γραμμή, ο ένας πίσω από τον άλλο σιγομουρμουρίζοντας ο καθένας τα δικά του.  Σ αυτά τα πρώτα μέτρα διαπιστώνεις ότι δεν κάθεται καλά το σακίδιο, η μπότα θέλει λίγο χαλάρωμα, ιδρώνεις γιατί έχεις φορέσει πολλά για αρχή, αλλά όλα ξεπερνιούνται γιατί δεν τολμά να γυρίσει κανείς πίσω ή να σταματήσει.  Μόλις κάναμε και πιάσαμε την πλαγιά, ότι και να θέλαμε να περάσει ο ένας στους άλλους δια στόματος ήταν αδύνατο, λόγω της μουσικής, που μας συνόδευε στην προσπάθειά μας.  Από τα μεγάφωνα του χιονοδρομικού κέντρου η μουσική, που τα έδινε όλα σε ρυθμούς Rave και Latin, έδειχνε πιο πολύ να μας κοροϊδεύει παρά να μας συνοδεύει στην ανάβασή μας.  Η κλίση της πλαγιάς ήταν τέτοια που μας επέτρεπε να στήσουμε και εμείς μουσικό κουϊζ καθώς τα μουσικά κομμάτια ήταν τα περισσότερα διασκευές παλαιοτέρων -της ηλικίας μας- κομματιών.  Με την μουσική να μας συνοδεύει μέχρι ψηλά, φτάσαμε στην άκρη της Νεραϊδόρραχης και μπορέσαμε να ξεφύγουμε απ τα αφύσικα.

Χελμός 2
Η ορθοπλαγιά της Νεραϊδόρραχης

Η θέα της Νεραϊδόρραχης (3) με τις εντυπωσιακές κορνίζες, ήταν πρόκληση.  Βαδίζοντας τώρα πια στην κόψη της είχαμε την ευκαιρία να δούμε την ορθοπλαγιά της, και κάτω τα χωριά της κοιλάδας.  Ανοίγοντας πατημασιές στο χιόνι καλύψαμε όλο το ύψος της και βγήκαμε πάνω της.

Χελμὀς 3
Σταματάμε για ανάσα στη κορφή της Νεραϊδόρραχης

Ο καιρός φύσαγε, έφερνε θολούρα και οι κορφές μπροστά μας ήταν χαμένες.  Ο Γιωργάκης μουρμούρισε κάτι και ο Νίκος κοίταξε κατά μένα.  «Ο καιρός» σκέφθηκα, «πάλι δεν είναι με το μέρος μας», αλλά αυτό ήταν πια τόσο οικείο..

Σφίξαμε τα λουριά απ τα σακίδια, τους ιμάντες απ τα μπουφάν, τις κουκούλες και τα δόντια μας και πήραμε τα πόδια μας.  Ο αγέρας πέρα απ το κρύο κουβαλούσε και χαμηλή νέφωση με αποτέλεσμα να μην βλέπουμε γύρω μας.  Ήταν απ τα νότια ο καιρός και αυτό είχε να κάνει με την θολούρα.  Στα δυτικά προλάβαμε και είδαμε για τελευταία φορά, απέναντι, στις πλαγιές του καταφυγίου, σκιέρ να κατηφορίζουν τις πλαγιές.  Αυτή ήταν και η τελευταία μας επαφή με τον πίσω κόσμο γιατί μπροστά μας είχαμε να παλέψουμε με την ομίχλη και το πού πηγαίναμε.

Καλύψαμε κάμποσα μέτρα στο περίπου, με το χιόνι λόγω ράχης να είναι ρηχό, αλλά περισσότερο σέρναμε τα πόδια μας σε ισάδα, προσπαθώντας να κρατηθούμε στην ράχη απ την δύναμη του αγέρα.  Κατευθυνθήκαμε στο «περίπου», μέχρι που κατηφορίσαμε κατά το Μεγάλο Λιθάρι, εκεί που πιστεύαμε ότι είναι.  Το χιόνι έγινε περισσότερο, η ομίχλη εντονότερη και το απόλυτο κενό κυρίαρχο.  Επειδή ο Νίκος το γνώριζε το μέρος από τις πενήντα φορές, που το είχε επισκεφθεί, ανέλαβε να προπορευθεί.  Με το χιόνι να βουλιάζει, ο ένας στις πατημασιές του άλλου, καταφέραμε να πέσουμε τυχαία πάνω στην στέγη του μαντριού, στα ριζά του Μεγάλου Λιθαριού!  Το χιόνι ήταν κάτι μέτρα και ευτυχώς που είχε φανερωθεί η άκρη της  στέγης, για να εντοπίσουμε την πορείας, καθώς μέχρι τώρα πηγαίναμε  ελέω Θεού!.

Χελμός 4
Βηματίζουμε..

Φέραμε βόλτα του Μεγάλου Λιθαριού και βγήκαμε στο μεγάλο γούπατο που απλωνόταν νότια μπροστά μας.  Η ομίχλη ήταν καθηλωτική, το χιόνι μπόλικο μέσα στις κορφές και ας λέγαμε άλλα το πρωί που προσεγγίζαμε περιφερειακά το βουνό.  Τότε παίρναμε όρκο ότι «ίσως ήταν καλλίτερα να αναβάλουμε την διάσχιση λόγω έλλειψης χιονιού»! «Τί σόι χειμερινή θα ήταν αυτή» λέγαμε καθώς κοιτάζαμε το βουνό από μακριά, με τα λιγοστά χιόνια στις ρεματιές!

Λίγες ώρες μετά, αυτό που μπορούσαμε να δούμε λόγω της ομίχλης, αλλά καλλίτερα αυτό που πατούσαμε, ήταν πραγματικό χιόνι και όχι αυταπάτη.  Ήταν δε τόσο πολύ, που δεν μπορούσαμε να βαδίσουμε.  Αφήνουμε δεξιά την Ψηλή κορφή και σημαδεύουμε  την πλαγιά της Αετοράχης (Νεραϊδάλωνο) 2.335μ., που μέχρι να φτάσουμε εκεί είδαμε και πάθαμε.  Το χιόνι ήταν πολύ και καλά καθισμένο και  μόνο η δική μας θέση ήταν άβολη.

Με μικρά βηματάκια, ο ένας πίσω από τον άλλο, συνεχίσαμε την πορεία μας να σιμώσουμε την αρχή της νότιας κορυφογραμμής, εκεί που σχεδιάζαμε διανυκτέρευση.  Μετά τον αέρα και την ομίχλη, ο καιρός μας έκανε ένα χατίρι και σήκωσε τα σύννεφα για λίγο και κάποιες ακτίνες ήλιου διαπέρασαν αυτά και φώτισαν τον όγκο του Προφήτη Ηλία, απέναντι.  Ευκαιρία για επιφωνήματα θαυμασμού για τις υπέροχες εικόνες, στην ουσία ευκαιρία για  ανάσα κάτω από το βάρος του σώματός μας.  Αυτό ήταν ένα σύντομο διάλειμμα, καθώς μετά τα πράγματα επανήλθαν στην προηγούμενη κατάσταση.  Σύραμε τα βήματά μας στο απόλυτο λευκό κενό και κάποια στιγμή σταματήσαμε, έτσι γιατί δεν είχαμε να κάνουμε τίποτα καλλίτερο.  Στο γούπατο κάτω από την τούμπα, εκεί που ο αέρας κάπως έκοβε, είπαμε να κάνουμε την κατασκήνωση.  ‘Ήμασταν τρεις και είχαμε δύο αντίσκηνα, αλλά ούτε ένα κατάλληλο για χειμερινό βουνό!.

Χελμός 5
Δίνουμε κάτι μάχες

Όσο το φως κρατούσε ακόμη, είπαμε να κάνουμε μία βόλτα μέχρι την αρχή της αυριανής μας διαδρομής, να βλέπαμε το σημείο που έπρεπε να κατεβούμε για να πιάσουμε την νότια κορυφογραμμή.  Το απογευματινό χειμωνιάτικο φως, μαζί με τον παγωμένο αγέρα των κορφών βρήκαν την δύναμη να κρατήσουν τα σύννεφα ψηλότερα και να μας επιτρέψουν να έχουμε υπέροχες εικόνες προς την χαράδρα της Στυγός. (4)

Η διαδρομή που προγραμματίζαμε να κάνουμε: Αετοράχη – νότια κορυφογραμμή Χελμού,  έλεγε, ότι: «Κατεβαίνουμε απότομη σαθρή ράχη μέχρι αυχένα.  Συνεχίζουμε με ελιγμούς σε πολύ σαθρά βράχια (ΙΙος και ΙΙΙος βαθμός) και φτάνουμε σε διάσελο στη βάση απότομης κορφής 0230ω.  Ανεβαίνουμε στη κορφή της 0130ω. και στην επόμενη πιο ομαλή 0100ω.  Ανεβαίνουμε στο Νησί 0100ω. και κατηφορίζουμε στο διάσελο του Κυνηγού 0100ω».(5) 

Η απογευματινή μας βόλτα δεν απέφερε σπουδαία οφέλη, διότι δεν καταλάβαμε τίποτα από την έρευνα πεδίου και ας είχαμε κάνει την διαδρομή ξέχιονη κάμποσες φορές!

Χελμός 6
Ελπίζοντας για κάτι καλλίτερο με το απογευματινό φως

Γυρίσαμε στην βάση μας, την ώρα που το έντονο κρύο με το σούρωπο έσμιγαν.  Το πρώτο φως μας βρήκε να τρώμε, αν και το πρόβλημά μας ήταν οι επόμενες ώρες, που έπρεπε θεωρητικά να ξεκουραστούμε μέσα στ’ αντίσκηνα.  Το ένα αντισκηνάκι Salewa τύπου τούνελ δύο ατόμων, ήταν τριών εποχών αλλά όχι χειμωνιάτικο και επιπρόσθετα είχε και έναν ορθοστάτη σπασμένο.  Το άλλο ήταν original bivouac Εγγλέζικο,  καλό για βροχή, ενός ατόμου, μεγέθους υπνόσακου!

Χελμός 7
Κατασκηνώνουμε για να περάσουμε τη βραδιά Ι

Δεν ξέρω πως τα καταφέραμε, αλλά βρεθήκαμε με τον ερχομό της νύχτας να έχουμε «συρταρωθεί» δύο άτομα στο  «αντίσκηνο-υπνόσακος» και ο τρίτος στο άλλο.  Σφηνωμένοι χωρίς να μπορούμε να κάνουμε την παραμικρή κίνηση, στην αρχή το είδαμε κάπως χαλαρά μιας και ήμασταν  στον αναβρασμό της τακτοποίησης, συζητώντας για τα κοινά χρόνια, που ήμασταν στην Αγγλία και τα καλά υλικά που φτιάχνουν εκεί.  Σε λίγο, όταν χρειάστηκε να κουνηθώ, διαπιστώνων ότι αυτό ήταν αδύνατο.  Η νύχτα έπεσε για τα καλά έξω, και το κρύο επίσης.  Έχοντας τα μάτια ανοικτά άρχισα να βλέπω εφιάλτες.  Ο «Σιαμαίος» σύντροφός μου έδειχνε ψύχραιμος αλλά εγώ είχα αρχίσει να μην είμαι.  Ανταλλάζαμε κουβέντες ποικίλης ύλης πιο πολύ για να ξεχνώ το βάσανό μου και όταν είδα που δεν με έπαιρνε να τον ζαλίζω περισσότερο, άρχισα να μιλώ στο άλλο αντίσκηνο.  Δεν μπορούσα τώρα να κουνηθώ, οπότε δεν είχα ευχέρεια να αλλάξω αντίσκηνο.  Η νύχτα αργοκυλούσε μαρτυρικά και οι ώρες ήταν κολλημένες.  Ήταν ακόμη τόσο νωρίς, που δεν ήξερα τί να κάνω.  Με την σκέψη ότι δεν μπορούσα να κουνηθώ καθόλου, άρχισα να ιδρώνω.  Ο σύντροφός μου δεν ήταν περισσότερο  καλά, αλλά λόγω μεγαλύτερου χρόνου παραμονής του στην Αγγλία ήταν πιο cool!

Στο άλλο αντίσκηνο, ο υπόλοιπος, όσο και να ανέμιζε αυτό, μπορούσε και ανέπνεε τουλάχιστον.  Εκεί αντιμετώπιζε θέμα απογείωσης, αφού όταν εύκολο να βρεθεί στην κοιλάδα της Στυγός.  Άρχισα να μακαρίζω τον σύντροφό μου που είχε την ευτυχία να αναπνέει, να στριφογυρίζει, ακόμη και να ‘πετάει’.

Η νύχτα είχε κολλήσει, οι ώρες μαρτυρικές, να προσπαθώ να βγάλω έστω κάποιο χέρι μου έξω από τον υπνόσακο, να το βουτήξω στο απόλυτο σκοτάδι, εκεί που βρίσκονταν η χαρά της κίνησης, και να μην μπορώ.  Ήθελα να γυρίσω πλευρό και έπαιρνα μαζί μου και το αντίσκηνο!

Ήταν αδύνατο να κλείσω μάτι, είχα χάσει πια την κυριαρχία μου.  Σκεφτόμουν ότι έπρεπε να σηκωθώ μέσα στην νύχτα, να ντυθώ και να βγω προς νερού μου και αυτό φάνταζε έργο επιστημονικής φαντασίας.

Έκανα κάποιες κινήσεις με το κεφάλι μου να το βγάλω έξω από το αντίσκηνο, να αναπνεύσω, αλλά αυτομάτως το κρύο με κλώτσαγε μέσα.  Εγώ να θέλω να πεταχτώ με τα εσώρουχα να τρέχω μέσα στην νύχτα μέχρι να ξημερώσει, ναι το προτιμούσα, «τουλάχιστον ας πάω από το κρύο της νύχτας, παρά από σύσφιξη αναπνοής».  Να πεθάνω εγκλωβισμένος μέσα στην απεραντοσύνη του ανοικτού ορίζοντα, αυτό δεν είχε ξανασυμβεί.

Οι ώρες να σκοντάφτουν συνέχεια, να έχουν κολλήσει, να είναι ακόμη 2100 και να θέλει αμέτρητες μέχρι να απελευθερωθώ από τα δεσμά της νύχτας.

Άρχισα να σκέφτομαι ότι ξημέρωσε, ότι ήταν ώρα να σηκωθούμε, άρχισα με το μυαλό μου να ντύνομαι, να αναπνέω, να περπατάω, ανάλαφρος πια, αναπτερωμένος ψηλά πάνω απ την νότια κορυφογραμμή, τραγουδώντας, όλα τα έκανα..  Σκούνταγα με όλο μου το σώμα τον σύντροφό μου, του μίλαγα, όταν ήταν κοιμισμένος γινόμουν πιότερα χάλια, όταν κατάφερνα και τον ξύπναγα κατάφερνα και έπαιρνα μια δυνατή δόση ανάσας.

Τραγική φυλακή αυτό το στενό νάιλον πράγμα, που στεκόταν σαν προφυλακτικό πάνω μου.  Ο κατασκευαστής όταν το έφτιαχνε είχε κατά νου ένα χρήστη, όχι δυο ‘Έλληνες και όχι για ανάγκες χειμώνα.  Οι υπόλοιπες ώρες της νύχτας κύλησαν μαρτυρικά, ανάμεσα σε δυσφορία, ιδρώτα, αγκύλωση και προσευχές να ξημερώσει.  Ποτέ άλλοτε δεν ευχήθηκα σε βουνό να τελειώσει η νύχτα, όσο πιο γρήγορα γινόταν, να αρχίσω το περπάτημα.

Ακόμη και την κίνηση να βρω τον φακό κεφαλής και να τον ανάψω, ήταν ολόκληρη επιχείρηση.  Σε μια από τις πολλές νυκτόβιες επιχειρήσεις για ανεύρεση οξυγόνου, να κουνήσω το πόδι μου, να σηκώσω το χέρι μου, να φτάσω στο παγούρι και πολλά άλλα τέτοια, στο φως του φακού διαπίστωσα ότι η νύχτα είχε περάσει στο μεγαλύτερό της μέρος.  Πανηγυρικά ανακοίνωσα στον εαυτό μου τον ερχομό της καινούργιας μέρας, σηκώθηκα, με κίνηση κάμπιας άνοιξα το  «φέρετρο» και αδιαφορώντας για το κρύο άρχισα να ρουφάω παγωμένο αγέρα και να κουνώ τα μέλη του σώματός μου.  Η νύχτα καλά κρατούσε, αλλά ήμουν τόσο ευτυχής, που ήμουν ζωντανός και δεν μ’ ένοιαζε.  Όλα τα έκανα, ντύθηκα, ξεντύθηκα, μαγείρεψα, έφτιαξα το σακκίδιο και όταν με βρήκε το πρώτο φως, διαπίστωσα ότι δεν έβλεπα τα αντίσκηνα!

Χελμός 8
Κατασκηνώνουμε για να περάσουμε τη βραδιά ΙΙ

Η συνέχεια της ιστορίας, είναι απ αυτές που έχουν παιχτεί κάμποσες φορές στα Ελληνικά βουνά με πρωταγωνιστές τον αέρα, την ομίχλη και το χιόνι.  Εμείς, απλώς  ως κομπάρσοι έργου είχαμε να παίξουμε τους ρόλους μας σωστά.

Ξεστήσαμε, φορτώσαμε, δεθήκαμε, βγάλαμε την πυξίδα,  κάποιος ανέλαβε να μπει μπροστά και αρχίσαμε μία αντίθετη πορεία απ’ αυτή που είχαμε προγραμματίσει, προσευχόμενοι να σταθούμε τυχεροί και να βγούμε ..ζωντανοί!

Χελμός 9
Αντί να κάνουμε μπροστά, υποχωρήσαμε..

Ο καιρός γύρισε για τα καλά, έτσι ούτε που το συζητήσαμε για νότια κορυφογραμμή, που ούτε είχαμε καταφέρει να ανακαλύψει την αρχή της διαδρομής, ούτε βλέπαμε ο ένας τον άλλο και θα έπρεπε να κάνουμε και περάσματα εκτεθειμένα με τέτοιο αέρα.  Ο αέρας να λυσσάει, οι χιονοβελόνες να καρφώνονται στα ακάλυπτα μέρη του προσώπου και να πονάνε, οι πατημασιές μας να δείχνουν αβέβαιες και ο δρόμος της επιστροφής μακρύς.  Όταν καταφέραμε να πλησιάσουμε εκ νέου το Μεγάλο Λιθάρι και να σταθούμε πίσω του για μια ανάσα, ήταν η πρώτη φορά που ακούσαμε τα λόγια μας και την αγωνία μας.

Χελμός 10
Παλεύοντας στο κενό..

Η επιχείρηση «νότια κορυφογραμμή Χελμού»  που με τόσες ελπίδες είχε ξεκινήσει, μας εύρισκε στον δρόμο της επιστροφής, λαβωμένους, ταλαιπωρημένους να παλεύουμε με τα  στοιχεία της φύσης, έχοντας ξεχάσει τις δυσκολίες της διάσχισης.  Όση ώρα παλεύαμε να απεγκλωβιστούμε απ’ τα στοιχεία της φύσης, με τον αγέρα να λυσσάει, δεν μπορούσαμε να ανταλλάξουμε ούτε μία κουβέντα.  Δεν πειράζει, δεν με ένοιαζε..

Χελμός 12
Επιστροφή στις πλαγιές του Αυγού

Περπατάγαμε, περπατάγαμε ο ένας πίσω απ’ τον άλλο, με το κεφάλι σκυμμένο κάτω για να αποφεύγουμε το χιόνι, παλεύαμε να μικρύνουμε την απόσταση από τον πολιτισμό.  Εγώ μέσα σ’ αυτό το σκηνικό της άτακτης υποχώρησης ήμουν ευτυχής που ανέπνεα, όρθιος επιτέλους ελεύθερα αέρα, πανευτυχής, που είχα καταφέρει να πραγματώσω την μεγαλύτερη κατάκτησή μου, την  επιβίωσή μου  απ΄ τα δεσμά της νύχτας!

Χελμός 11
..μετά από καιρό, απ το διάσελο του Κυνηγού, καβαλάμε στη νότια Χελμού και στο Νησί..

Τάκης Ντάσιος, 1995

Παραπομπές

(1) Ο Χελμός είναι απ τα πιο όμορφα και άγρια βουνά του Μοριά.  Εξακολουθεί να γοητεύει και να φοβίζει τους ανθρώπους με την επιβλητική Νεραϊδοράχη του, που στέκεται κυρίαρχη πάνω απ τη μοίρα της κοιλάδας του Κράθι.  Χελμός στα σλαβικά σημαίνει χιονισμένο βουνό.  Οι αρχαίοι ονόμαζαν το νοτιοδυτικό ανάγλυφο.  Αροάνια όρη, χάριν του Αροάνιου ποταμού που πηγάζει στο Πλανιτέρο.  Ο Χελμός καταλαμβάνει το κεντρικό τμήμα του βορεινού τείχους και απλώνεται ανάμεσα στον Κράθι και τον Βουραϊκό κι από τον Αροάνιο μέχρι τη θάλασσα.  Στα νότια εκτείνεται η σαθρή κι απότομη νότια κορυφογραμμή, που χαμηλώνει στο διάσελο του Κυνηγού (1.510 μ.) ή Τσελνίκι, για να δώσει τόπο στη Ντουρντουβάνα.  Η ψηλότερη κορφή του Χελμού είναι η Ψηλή κορυφή,. 2.318 μ.  (Πολύ κοντά και στα ανατολικά της Ψηλής Κορυφής, βρίσκεται η κορυφή Αετόραχη, 2.335 μ.).  Νότια της Αετόραχης, φεύγουν οι κορφές Στεφάνι, 2.182 μ., Γαρδίκι, 2.125 μ., Νησί, 2.070 μ. και Καστράτζι, 1.983 μ., όλες πάνω στη νότια κορυφογραμμή.  Οι μόνες κορφές που βγαίνουν έξω από το βασικό αυτό ανάγλυφο είναι: ο Προφήτης Ηλίας, 2.282 μ., που ορίζει μαζί με τη νότια κορυφογραμμή την απόκρημνη χαράδρα Κράβαρι.

(2) Το Χιονοδρομικό Κέντρο Καλαβρύτων αποτελεί πόλο έλξης για τους επισκέπτες και συμβάλει κύρια στην ανάπτυξη της πόλης των Καλαβρύτων και της ευρύτερη περιοχής.  Άρχισε να λειτουργεί το 1988 επί δημαρχίας Πάνου Πόλκα και θεωρείται το καλλίτερο χιονοδρομικό έπειτα από αυτό του Παρνασσού.  Βρίσκεται στη Βορειοδυτική πλευρά  του Χελμού και σε υψόμετρο 1.700 μ. (Ξηρόκαμπος) έως 2.341 μ. (Νεραϊδόρραχη).  Διαθέτει επτά (7) αναβατήρες και 12 πίστες.  Η μεγαλύτερη πίστα με όλους τους βαθμούς δυσκολίας έχει μήκος 3,2 χιλ. και υψομετρική διαφορά 640 μέτρα.  Η πίστα «Ειρήνη» έχει πάρει Πιστοποίηση Αγωνιστικών Στίβων από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Χιονοδρομίας (F.I.S.).  Στο χιονοδρομικό κέντρο υπάρχει ειδικό πάρκο για snowboard, καθώς και καταστήματα ενοικίασης εξοπλισμού, σχολές σκι και φυσικά το σαλέ, (καφέ, ελαφρύ γεύμα).  Ακόμη διαθέτει διαδρομές cross country ski και βόλτες με snowmobiles.  Τηλ. Χιονοδρομικού κέντρου 26920-24451-2,  HYPERLINK «http://www.kalavrita-ski.com» http://www.kalavrita-ski.com

(3) Η ορθοπλαγιά της Νεραϊδόρραχης, προσφέρεται για δύσκολες αναρριχητικές διαδρομές.  Πρόσβαση υπάρχει από τα χωριά Περιστέρα, ή Σόλο  ή από το Χιονοδρομικό Κέντρο των Καλαβρύτων,.  Ο Χελμός με το άγριο ανάγλυφό του τράβηξε από νωρίς το ενδιαφέρον των ορειβατών, αλλά η εξαιρετική σαθρότητα του πετρώματός του έκοψε στους περισσότερους την όρεξη.  Παρ όλα αυτά το καλοκαίρι του ΄57 ο Γιώργος Μιχαηλίδης με τον Ψυρόπουλο κάνουν τη πρώτη διαδρομή στη Νεραϊδόρραχη.  Στην ίδια ορθοπλαγιά μετά από πέντε χρόνια πάλι ο Γ. Μιχαηλίδης με τον Α. Σακαλή αυτή τη φορά χαράζει μια δεύτερη γραμμή, παραλλαγή της πρώτης.  Καθώς η Νεραϊδόραχη είναι ένα γόητρο πρώτου μεγέθους για τη νότια Ελλάδα έγινε το ’64 η πρώτη χειμερινή του δεξιού πιλιέ της από τους Λ. Αρβανιτίδη-Φ. Γαληνό –Κ. Κασιμάτη.  Οι νεώτεροι πρόσθεσαν ένα μόνο επίτευγμα, αλλά αξιώσεων: η πρώτη χειμερινή του κεντρικού πιλιέ από τους Δ. Κορρέ -D. Booth – Μ. Τσούρτη το ’77 συναντώντας σοβαρές δυσκολίες πάγου, σε μια ανατολική ορθοπλαγιά, που την ξεπαγώνει ο ήλιος πολύ γρήγορα. Πληρ. ΕΟΟΑ τηλ. 210-3645904, 210-3636617

(4) Γύρω απ το εντυπωσιακό τοπίο της Στύγας έχει στηθεί μια ιδιόμορφη μυθοπλασία.  Καθώς οι μεγάλες ορθοπλαγιές της Νεραϊδόραχης ήταν ότι πιο επιβλητικό γνώριζαν οι αρχαίοι, μετά τον Όλυμπο, πίστευαν ότι οι γκρεμοί αυτοί στήθηκαν από τα τεράστια μαρμαρωμένα κορμιά των Αλωάδων Γιγάντων, του Ώτου και του Εφιάλτη.  Η Στύγα είναι ένα από τα τρία ποτάμια, που κυλάνε στα γεμάτα ασφόδελους λιβάδια του Άδη.  Αφού κάνει τρεις φορές το γύρο του βασίλειου του θανάτου, έρχεται και γκρεμίζεται απ το Χελμό, σκορπίζοντας σε μια μαγική βροχή που χρυσίζει στα τείχη της απόκοσμης κοιλάδας.  Στ όνομα της Στύγας ορκίζονταν θεοί και άνθρωποι όρκο απαράβατο που κανείς δεν τολμούσε να πατήσει.  Ο Παυσανίας λέει πως τίποτα δεν έμενε άφθαρτο στην επαφή του με το παγερό νερό της Στύγας κι όλα τα γνωστά μέταλλα ή υλικά σκούριαζαν και διαβρωνόντουσαν.  Μόνο το νύχι του αλόγου (η οπλή) άντεχε στη δριμύτητα του νερού και μόνο μέσα σε ένα τέτοιου υλικού κύπελλο μπορούσε κανείς να μεταφέρει το νερό της Στυγός.  Στο Χελμό, όπου πήγαζε το χθόνιο νερό της Στύγας, έδωσαν οι θεοί να πηγάζει κι ένα ιαματικό νερό, ή Άλυσσος στα Καλάβρυτα (αρχ. Κύναιθα), που γιάτρευε τη λύσσα. (Αδαμακόπουλου Τριαντάφυλλου1988:17)

(5) Το καλοκαίρι του ’58 οι Γιώργος Μιχαηλίδης και Δημήτρης Λιάγκος κάνουν την πρώτη ολοκληρωμένη τραβέρσα της νότιας κορυφογραμμής του Χελμού, όπου συναντούν δυσκολίες ΙΙΙ ου βαθμού.  Το Μάη του ’59, ο Δημήτρης Λιάγκος με τον Αλέκο Κοτσάμπαση επαναλαμβάνουν την κορυφογραμμή με χειμερινές συνθήκες (Αδαμακόπουλου Τριαν.1988:36)

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

Μισταρδή Γασπ.1946: «Αροάνια (Χελμός)», σ.36-64, στο περιοδικό ΤΟ ΒΟΥΝΟ, εκδ. Ελληνικού Ορειβατικού Συνδέσμου

Σακκά Γιώργου1973: Μιλούν τα βουνά μας, σ.26—40, εκδ, Τύπος Α.Ε.

Νέζη Νίκου1979: τα ελληνικά βουνά, ορεογραφία, οδηγός, σ. 41, Αθήνα

Σφήκα Γιώργου1980:Τα βουνά της Ελλάδας, σειρά Ελληνική φύση, σ.128 – 132), Αθήνα

Αδαμακόπουλου Τ., Ματσούκα Π., Χατζηρβασάνη Β.1988: Τα βουνά του Μωρηά, οδηγός για τα ελληνικά βουνά, εκδ Πιτσιλός

Τσίπηρα Κώστα1992:στα ελληνικά βουνά, οι 50 ωραιότερες πεζοπορικές και οικολογικές διαδρομές, σ.163—165, εκδ. Νέα Σύνορα, Α.Α. Λιβάνη

Ρήγα Αναστασίου1995:Ορεινές διαδρομές Πελοποννήσου, Ε4 (Ευρωπαϊκό μονοπάτι μεγάλων διαδρομών), εκδ. Ε.Ο.Ο.Σ.

Τσίπηρα Κώστα1997: στα ελληνικά βουνά (Γ΄ μέρος) 50+1 άγνωστες πεζοπορικές και ορειβατικές διαδρομές, σειρά πεζοπορία -0ρειβασία, σ.. 256-264, εκδ. Νέα Σύνορα –Α.Α. Λιβάνη

Ντρενογιάννη Γιάννη(Επιμ.)2008: Πελοπόννησος, Καλάβρυτα, Πάτρα, Χελμός, Παναχαϊκό, Ερύμανθος με αυτοκίνητο, με τα πόδια, με 4Χ4 και μοτοσυκλέτα χωρίς μυστικά, σειρά: Ανακαλύψτε την Ελλάδα, Νο 20, εκδ. ΤΑ ΝΕΑ

Πελοπόννησος 2009, οδικός και περιηγητικός άτλας, κλιμ. 1: 50.000 (ψηφιακοί άτλαντες της Ελλάδας υπό τη διεύθυνση του Τριαντάφυλλου Αδαμακόπουλου)

Γαλάνη Λάμπρου (Επιμέλεια) «Χελμός-Καλάβρυτα», τεύχος 63, σειρά Περιηγήσεις με την ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Γαλάνη Λάμπρου (Επιμέλεια) «στις πλαγιές του Χελμού», τεύχος 4, σειρά ταξιδιωτικοί οδηγοί της ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s